Ömer Bolat’tan Gümrük Birliği ve Çok Taraflı Ticaret Sistemi Mesajı
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Gümrük Birliği’nin modernizasyonunun hem tedarik zinciri dayanıklılığı hem de Türkiye-AB ekonomik ilişkilerinin potansiyeli açısından stratejik bir gereklilik olduğunu vurguladı. Bolat, TOBB Brüksel Temsilciliğinde düzenlenen ve Milletlerarası Ticaret Odası (ICC) ile Eurochambres iş birliğiyle gerçekleştirilen “Çok Taraflı Ticaret Sisteminin Canlandırılması” başlıklı toplantının açılışında konuştu.
Küresel Ticarette Yeni Dinamikler
Bolat, toplantının küresel ticaretin öngörülemez hale geldiği, korumacı adımların arttığı ve sanayi rekabetinin yoğunlaştığı bir dönemde yapıldığını belirtti. “Küresel ekonomi bugüne kadar şoklara karşı direnç gösterse de bu direnç kırılgan” ifadelerini kullanan Bolat, ülkelerin tedarikçilerini ve ticaret ortaklarını çeşitlendirme yoluna gittiklerini, üretimi ise kilit pazarlara yakınlaştırdıklarını kaydetti.
Ticaretin artık daha yavaş büyüyen, yüksek belirsizlik içeren, devlet müdahalesinin aktif olduğu ve jeopolitik risklerin derinleştiği bir ortamda gerçekleştiğine dikkat çekti. Güvenlik ve egemenliğin ticaret politikalarının merkezine yerleştiğini, küresel ekonominin ise daha parçalı ve müdahaleci hale geldiğini söyledi.
Türkiye’nin Çok Taraflı Ticaret Yaklaşımı
DTÖ Reformu ve Adil Ticaret
Ticaret Bakanı Bolat, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) reformunun, sistemin güvenilirliğini ve etkinliğini korumak için pratik bir zorunluluk olduğunu ifade etti. “Kurallara dayalı sistemin sağladığı öngörülebilirlik ve güvenilirliğe her üye ülkenin ihtiyacı var” dedi. Türkiye’nin küresel ticarette adalet ve eşit rekabet koşullarını güçlendirmeye önem verdiğini, bunun için sübvansiyonlar ve ticareti bozucu politikalarla ilgili çalışmaların artırılması gerektiğini belirtti.
Bolat, Türkiye’nin DTÖ kapsamındaki müzakerelere açık ve yapıcı bir şekilde katılmaya devam edeceğini ve daha adil, kurallara dayalı çok taraflı ticaret sisteminin savunucusu olacağını vurguladı. Ayrıca, Türkiye’nin e-ticaret moratoryumunun iki yıl daha uzatılmasına onay verdiğini ve dijitalleşen ekonomide bu tür kararların gelişmekte olan ülkelerin politika alanını kısıtlamamasının önemli olduğunu ifade etti.
Türkiye-AB Ekonomik İlişkilerinde Son Durum
Yatırım ve Ticaret Hacmindeki Artış
Bolat, Türkiye ile AB arasındaki ticaret hacminin 2023 yılında 233 milyar dolara ulaştığını ve bu rakamın 1995’teki seviyeye göre dokuz kat arttığını açıkladı. AB, Türkiye’nin en büyük ticaret ortağı olmaya devam ederken, Türkiye de AB’nin beşinci en büyük ticaret ortağı konumunda bulunuyor. Türkiye’ye gelen doğrudan yabancı yatırımların yaklaşık yüzde 70’inin Avrupa kaynaklı olduğunun altını çizdi.
Gümrük Birliği‘nin, Türkiye’nin Avrupa değer zincirlerinin ayrılmaz bir parçası olmasını sağladığını ve özellikle imalat sanayisinde daha güvenli ve çeşitlendirilmiş tedarik zincirleri oluşturmada önemli rol oynadığını belirtti.
Yeni AB Mevzuatları ve Gelecek Perspektifi
Bolat, AB Komisyonu’nun Sanayi Hızlandırıcı Yasa taslağı ile AB menşei kavramının Türkiye’yi de kapsayan bir hukuki zemin sunmasından memnuniyet duyduklarını, ancak taslaktaki bazı belirsizliklerin giderilmesi gerektiğini aktardı. Ayrıca, AB’nin 2026’dan itibaren uygulamayı planladığı yeni tedbirlerin, derin ekonomik entegrasyonu zayıflatma riski taşıdığına dikkat çekti ve Türkiye’nin Gümrük Birliği kapsamındaki statüsünün korunmasının gerekliliğine işaret etti.
Geleceğe Yönelik Ortak Vizyon
Bolat, Türkiye’nin çok taraflı sistem içindeki ve AB ile stratejik ortaklığı çerçevesindeki yapıcı ve proaktif rolünü sürdüreceğini belirterek, Gümrük Birliği’nin güncellenmesi ve açık diyalogun iki tarafın ekonomileri ve toplumları için somut faydalar sağlamaya devam edeceğini ifade etti. “Türkiye ve AB için daha kapsayıcı, dayanıklı ve müreffeh bir gelecek inşa edebiliriz” diyen Bolat, ortak çabalarla mevcut zorlukların fırsata dönüştürülebileceğini söyledi.
Toplantıya, Türkiye’nin AB Daimi Temsilcisi Büyükelçi Yaprak Balkan, üst düzey AB yetkilileri, TOBB Başkanı ve Eurochambres Başkan Yardımcısı Rifat Hisarcıklıoğlu ile diğer temsilciler katıldı.
Fotoğraf Galerisi
